'Mustafa' filmi Atatrk'e ynelik psikolojik saldr m?..
Mustafa filmi Atatrke ynelik psikolojik saldrnn bir paras m?..

stanbul niversitesi Cerrahpaa Tp Fakltesi Psikiyatri Blmnden Profesr Doktor Mehmet Kerem 18 bin vuruluk uzun bir makale kaleme alm...

Dn Can Dndarn Mustafasyla ilgili grlerimi yazarken, Reit engelolu isimli okuyucum Reha Bey bir de Mehmet Keremin makalesini okuyun demi... 

lgin noktalar bulduum makalenin hepsini okudum hem de  kez...

Yetinmedim sizlerin okumas iin bugn zetini bu keye almaya karar verdim... 

Atatrke ynelik saldrlarn altnda yatan nedenlerle ilgili ilgin analizler var bu makalede...

Bana gelince;

Benim Mustafa Kemalle ilgili duygularm ve dncelerimi herkes biliyor... 

Bir psikolojik harekt deil, bin psikolojik harekt yapsalar, vz gelir trs gider bana...

Ama benim Mustafa Kemali ok sevmem, bir gerei deitirmez...

Atatrkn gc benim gzmde tabu olmasndan gelmiyor... 

Tartlmamasndan, insani taraflarnn ortaya konmamasndan, tanr katna konmasndan kaynaklanmyor Atatrk sevgim...

Mustafa filmi vizyona girdiinde ben de filmle ilgili eletirilerimi yazdm...

Ama bir filmi eletirmek baka, bir filmden dolay yapmcsn hapislerde srndrmek ok baka...

Aada okuyacanz makale filmin Mustafa filminin bir bilim adamnca yaplm ok ar bir eletirisidir.. 

Atatrke saldrlar eletiriyi yaynlamak benim iin bir yazarlk grevidir... 

Bir yapmcnn hapse girmesine kar kmak ise bir demokratlk grevi... 

kisini birbirine kartrmazsak, hayat doru alglar, Atatrkn Cumhuriyetini bar ve demokrasi iinde ilelebet payidar klarz...



*****


ATATRK ELETRMEK MLL REFLEKS KIRMAKTIR... 

Can Dndarn belgeseli Atatrkn kiiliine ve onun kiiliinde var olmu Trk milletine kar giriilen en kapsaml psikolojik saldr rneidir. Bu nedenle belgeselin yaratt asl tahribatn da bu psikolojik cepheden geleceini grmemiz gerekiyor. Ama nasl? 

Cann psikoloji referans Vamk Volkan adl bir psikiyatrist. 

Nitekim Can Dndar, Hrriyetten Aye Armana verdii rportajda Vamk Volkandan etkilendiini itiraf ediyor. 

tiraf ettii etkilenmenin kayna bir kitap. 

Ad: lmsz Atatrk 

Kitap 1984te ABDde Immortal Atatrk adyla yaynlanyor. 

On yl sonra Trkiyede yaynlanyor ve yasaklanyor. 

Fakat 1998de serbeste satlmaya balanyor. 

Kitabn temel tezi Atatrkn ne kadar sradan bir insan olduunu gstermek. 

Yani tpk Can gibi Atatrkn insani yanlarn vurgulamak. Ve onun bykln byle gstermek! 

PAVLOVUN KPEKLER VE MLL REFLEKSN KIRILMASI

stanbul niversitesi Cerrahpaa Tp Fakltesi Psikiyatri Blm Profesr Mehmet Kerem Doksat yle aklyor:

Bilirsiniz, nl Rus fizyolog Pavlov, kpeklerine et verirken bir yandan zil alnca ve bunu defalarca yapnca, bir sre sonra eti grmeden de zil sesini iitince hayvann salyas akmaya balar. Bu, artl reflekstir: Hayvann tabiatnda olmayan bir uyaran (zil sesi), onu tabiatnda olan eti grm gibi heyecanlandrmaktadr. 

Hibirimiz dnyaya Trk, Meksikal, Snn veya Katolik olarak gelmeyiz; bunlar bize retilen deerler, yani artl reflekslerdir. Eer pekitirilmezlerse, zamanla snerler. 

Bir gn Pavlovun enstitsn su basar. Kpeklerin bir ksm boulur bir ksm da gnlerce terrize olur nk lmden zor kurtulmulardr. Kurtarlabilenler tekrar enstitye toplanr. 

Pavlov zil alar, kpeklerde tk yok! 

u mthi sonuca varr: Ar travmalar, artl refleksleri ortadan kaldrr. nsan veya hayvan en doal, en ilkel haline geri dndrr. 

Her gn 15-20 ehit, kanlar yerde kalmayacak denip srekli kanlarnn yerde kalmas, bir yandan orada burada araba yakarak, polise ta atarak etnik kalkmalar... 

Hepsini toplarsanz, temel gvenlik duygusu ortadan kalkyor. 

Pavlovun kpeklerindeki gibi, bu kadar ar travmalarla artl reflekslerimiz (mill duygularmz ve tepkilerimiz) krlyor. 


***


Volkana gre Atatrk babasn kk yata kaybedip ilk bunalma giriyor. Ondan sonra annesi baka bir adamla evleniyor ve eve gelen bu adamla birlikte bunalm kkleiyor. 

Bunun temelinde ise Mustafann annesine olan odipal ball var! Aslnda Cann belgeselindeki temel ve rtk mesaj da bu. 

Atatrk denilen adam szde bizim atamz, yani bir anlamda hepimizin babas ama aslnda onun babas yok! 

Ve yine Mustafann annesine darlmas anlatlyor belgeselde, nk Atatrkn anas, yani bizim o bartl glmseyen fotorafndan hatrladmz Zbeyde Hanm, eve baka bir erkek getiriyor! 

Evet, belgeselde anlatlan dil aynen byle, ortada Zbeyde Hanmn yeniden evlenmesine deil eve yeni bir erkek getirmesine vurgu var! Farkndaysanz tez Vamk Volkandan aktarlma olduu gibi. 


***


Nitekim belgesel boyunca Atatrk, mutsuz, yalnz, bunalml bir tip olarak izilmi. 

Ancak bunlar anlk ya da dnemsel melankolilikler deil. 

Atatrk ocukluundan lmne derin bir melankoli iinde gsteriliyor. Atatrkn srekli iki ve sigaraya olan dknl de rtk baka bir mesaj veriyor: 

Mustafa sadece annesine kar odipal bir ballk iinde deildir, ayn zamanda oral bir kiilie sahiptir! 

imdi bu iki kavrama bakalm. 

Birincisi Freudun odipus kompleksi olarak bilinen ve ocuun anneye olan balln cinsel ballkla aklayan teori. 

kincisi ise yine Freudun ocukluk evrelerini ayrd ilk evre olan oral evre, yani az ball. 

Her iki kavram da Vamk Volkann kitabnda Atatrkn kiilii olarak konuluyor. 

yle ki: 

Atatrk annesine olan aknn yerine vatan koyuyor. 

Nitekim byk validemiz diye sz ettii vatana olan ak aslnda anasna olan akdr! 

Yine ana memesine olan hasretini de rak kadehi ve sigara ile gidermektedir! 


***


Bir ulusun ulusal bilincini, ulusal duygusunu ve refleksini nasl yok edersiniz? 

Bunun denenmi, snanm bir yntemi vardr, o ulusun tarihsel varln sorgulamaya aarsnz. 

Yani o ulusun tarihini yeniden tartrsnz. 

Mesela Trkler kendilerini kahraman bir ulus olarak m gryorlar? 

O zaman onlara ne kadar korkak bir ulus olduklarn gstermek gerekmektedir! 

Ya da Trkler atalarn, yani Atatrk ok mu yceltiyorlar? 

O zaman onlara Atatrkn ne kadar sradan biri olduunu gsterin. 

Farkndaysanz son on yldr tam da bylesi bir dnemden geiyoruz. 

Szde demokratlk, tartma kltr adna neyi tartyoruz ve bizden neyi kabul etmemiz isteniyor? 

Sra Atatrke geldi. 

nk nemli olan ulusal nderi yok etmektir. O halde tm nderlere yaplan Atatrke de yapalm. Onun ne kadar zalim bir diktatr olduunu tartalm. 

Onun aslnda zaaflar olduunu tartalm. Hatta onun anasn bile tartalm. 

Evet, emperyalistlerin gndeminde bu vardr. Tartn diyorlar, biz sizin atanzn anasn tartmak istiyoruz! 

Ondan sonra Can Dndar kyor alamakl, diyor ki tamam tartn benim belgeselimi ama biraz insafl olun, nce izleyin sonra eletirin! 

Acyacaksnz neredeyse adama. 

Sonra drt bir koldan saldryorlar; korkacak ne var ki, izleyin nce, inanmazsanz inanmazsnz! 

sterseniz eletirin! 

te asl psikolojik harp cephesi de burada kuruluyor! 

Mesela Atatrk sevmek, bayra sevmek, stiklal Marnda duygulanmak, artl reflekslerdir ve bunlar tartma konusu deildir. 

ocukluktan renilir ve lene kadar da korunur. 

Ama baz haller vardr ki o artl refleksleri kaybedersiniz. 

te Cann belgeseli tam da bu i iin yaplm.

Prof. Mehmet Kerem
